އުރުދުން، ބަހްރައިން، އިރާގު، ކުވައިތު އަދި އެކުވެރި އަރަބި އިމާރާތް (ޔޫއޭއީ) ގައި ހުންނަ އެމެރިކާގެ އަސްކަރީ މަރުކަޒުތަކަށް އީރާނުގެ އިންގިލާބީ ގާޑުން (އައިއާރްޖީސީ) އިން ބެލިސްޓިކް މިސައިލާއި ޑްރޯން ހަމަލާތަކެއް ދީފިއެވެ. އީރާނުގެ ދައުލަތުގެ މީޑިއާއިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، މިއީ އެމެރިކާއިން އީރާނުގެ އާންމުންނަށް އަމާޒުކޮށް ދިން ހަމަލާތަކަށް ރައްދުދިނުމުގެ ގޮތުން ދިން “ވަރުގަދަ” ހަމަލާތަކެކެވެ.
އައިއާރްޖީސީން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނި ގޮތުގައި، އުރުދުންގައި ހުންނަ ޕްރިންސް ހަސަން ވައިގެ މަރުކަޒަށާއި އެމެރިކާގެ މެރިން މަރުކަޒަކަށް ވަނީ ބެލިސްޓިކް މިސައިލުން ހަމަލާދީފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، ޔޫއޭއީގައި ހުންނަ އަލް-ޒަފްރާ އަދި އަލް-މިންހާދު މަރުކަޒުގައިވާ އެމެރިކާ ސިފައިންގެ ރާޑަރު ނިޒާމުތަކަށާއި އެހެނިހެން އަމާޒުތަކަށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ކާމިކާޒޭ ޑްރޯން ފޮނުވާލާފައިވާ ކަމަށްވެސް އެ އިދާރާއިން ބުނެފައިވެއެވެ. އީރާނުގެ ދައުލަތުގެ މީޑިއާއިން އައިއާރްޖީސީއާ ހަވާލާދީ ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، މިއަދު ފަތިހުން ފެށިގެން އާންމުންނަށް އަމާޒުކޮށް ދެމުންދާ ހަމަލާތަކަށް ރައްދުދިނުމުގެ ގޮތުން އެތައް ދިހަ ޑްރޯނެއް ވަނީ ޔޫއޭއީގައިވާ އެމެރިކާގެ މަރުކަޒުތަކަށް ފޮނުވާލާފައެވެ. މި ބަޔާނުގައި އަލް-ޒަފްރާ މަރުކަޒު ސިފަކޮށްފައިވަނީ ސަރަހައްދުގައި އެމެރިކާއިން ހިންގާ ވައިގެ އޮޕަރޭޝަންތަކާއި، ޖާސޫސީ މަސައްކަތްތަކާއި، އަދި ސަޕޯޓް ދިނުމުގެ މައި މަރުކަޒުގެ ގޮތުގައެވެ. ނަމަވެސް މި ހަމަލާތަކާ ގުޅޭގޮތުން ޔޫއޭއީގެ ރަސްމީ ފަރާތްތަކުން އަދި އެއްޗެއް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ.
ކުވައިތުގައި ހުންނަ އަލީ އަލް ސާލިމް ވައިގެ މަރުކަޒަށް ދިން މިސައިލާއި ޑްރޯން ހަމަލާތަކުގައި އެމެރިކާ ސިފައިންގެ ބަޔަކު މަރުވެފައިވާ ކަމަށް އީރާނުން ދައުވާކުރެއެވެ. އައިއާރްޖީސީން ބުނި ގޮތުގައި މި ހަމަލާ އަމާޒުކުރީ އެ މަރުކަޒުގައި ހުންނަ އެމެރިކާގެ ކޮމާންޑަރުގެ ރަސްމީ ގެކޮޅަށާއި މައި އިދާރާއަށެވެ. އަދި މި ހަމަލާގައި ޑްރޯން ބަހައްޓާ ހެންގަރެއްގައި ރޯވެ، އީރާނަށް ހަމަލާދިނުމުގައި ބޭނުންކުރި އެމެރިކާގެ ބައެއް ޑްރޯންތައް ހަލާކުވެފައިވާ ކަމަށްވެސް ބުނެފައިވެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، އެމެރިކާގެ ސެންޓްރަލް ކޮމާންޑް (ސެންޓްކޮމް) އިން މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން އަދި ކޮމެންޓެއް ކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.
އީރާނުން މި ހަމަލާތައް ދީފައިވަނީ، އީރާނުގެ ދެކުނުގައިވާ ސިރިކް ގައި ބޭއްވި ކައިވެނި ޕާޓީއަކަށް އަމާޒުކޮށް އެމެރިކާއިން ދިން ހަމަލާއެއްގައި ކުޑަކުއްޖަކު ހިމެނޭހެން ހަތަރު މީހުން މަރުވެ، 50 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ޒަހަމްވުމާ ގުޅިގެން ކަމަށް އީރާނުގެ ރެޑް ކްރެސެންޓުން ބުނެއެވެ. އީރާނުގެ ދައުލަތުގެ މީޑިއާއިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އެމެރިކާގެ މިސައިލް ހަމަލާތަކުގައި އީރާނުން ޖުމްލަ 11 މީހުން ވަނީ މަރުވެފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ހޫޒިސްތާން ޕްރޮވިންސްގެ ތިން ސަރަހައްދަކަށް ދިން ހަމަލާތަކުގައި މަރުވި ހަތް މީހުން ހިމެނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، އީރާނުގެ ދެކުނުގެ ގިނަ ސަރަހައްދުތަކެއްގައި ގޮވުންތަކެއް ގޮވާފައިވާ ކަމަށް ދައުލަތުގެ މީޑިއާއިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އަސަލޫޔޭ، ޖިރޯފްޓް، ބަންދަރު އައްބާސް، ގޭޝްމް އައިލެންޑް، ކޮނާރަކް، ޗަބަހާރު، ޖާސްކް، ސިރިކް އަދި ލަވާން ހިމެނެއެވެ.
މި ހަމަލާތަކާ ގުޅިގެން އީރާނުގެ އެންމެ އިސް ރޫހީ ލީޑަރު މުޖްތަބާ ހާމަނާއީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އެމެރިކާއަށް ދޭނެ “ހަނދާންނުނެތޭ ފަދަ ފިލާވަޅުތަކެއް” އީރާނުގެ އަސްކަރިއްޔާގެ އަތުގައި އެބަހުއްޓެވެ. މިއީ ދެ ގައުމުގެ ދެމެދުގައި އަލުން ހަމަލާ ބަދަލުކުރަން ފެށިފަހުން އޭނާ ދެއްވި ފުރަތަމަ މެސެޖެވެ. އެމެރިކާގެ ސެންޓްކޮމް އިން ބުނި ގޮތުގައި، ސެޕްޓެމްބަރު 1 ވަނަ ދުވަހު އެމެރިކާއިން އީރާނުގެ އަމާޒުތަކަށް ހަމަލާދިނީ، ވިޔަފާރި ބޯޓުފަހަރަށާއި އެމެރިކާ ސިފައިންނަށް އީރާނުން ހަމަލާދޭން މަސައްކަތްކުރުމާ ގުޅިގެންނެވެ.
މި ހަމަލާތަކާ ގުޅިގެން ބަހްރައިންގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ވަނީ އީރާނުގެ ވައިގެ ހަމަލާތައް ކުށްވެރިކޮށްފައެވެ. އެ ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވަނީ ބަހްރައިންއާ ދިމާއަށް އައި ބައެއް ހަތިޔާރުތައް ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށާއި، އީރާނުން ދަނީ ބަހްރައިންގެ އާންމުންނަށް އަމާޒުކޮށް ހަމަލާދެމުން ކަމަށެވެ. އަދި ގައުމު ދިފާއުކުރުމަށް ސިފައިން ތިބީ އެންމެ މަތީ ތައްޔާރީ ހާލަތުގައި ކަމަށްވެސް އެ ބަޔާނުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ. ހަމައެހެންމެ، ކުވައިތުންވެސް ވަނީ އެ ގައުމާ ދިމާއަށް އައި ޑްރޯންތަކަކާއި މިސައިލްތަކެއް ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށް ބުނެފައެވެ. ނަމަވެސް ކުވައިތުން އެއްވެސް މީހަކަށް ގެއްލުންވި ކަމަކަށް ރިޕޯޓުކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. ކުވައިތުގެ ވައިގެ ދިފާއީ ނިޒާމުތަކުން ދަނީ އަންނަ ހަމަލާތަކަށް ރައްދުދެމުން ކަމަށް އެ ގައުމުގެ ރަސްމީ ފަރާތްތަކުން ބުނެއެވެ.
ސަރަހައްދުގެ އެހެން ހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު، އިސްރާއީލުގެ އުތުރުގައި އިންޒާރުގެ ރަނގަބީލު އެޅުމަށްފަހު، ވައިގެ ތެރެއިން އައި ޝައްކުކުރެވޭ އެއްޗެއް ވައްޓާލާފައިވާ ކަމަށް އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ބުނެއެވެ. މި ހާދިސާގައި އެއްވެސް މީހަކަށް ގެއްލުންވެފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓުކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. އަދި ދެކުނު ލުބުނާނުގެ ކުފުރު ރައްމާން އަދި އަރަބް ސާލިމް ސަރަހައްދަށް އިސްރާއީލުން ދެ ވައިގެ ހަމަލާ ދީފައިވާ ކަމަށް މީޑިއާތަކުން ރިޕޯޓުކުރެއެވެ. އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު ބަދަލުކުރެވުނު ހަމަލާތަކާ ގުޅިގެން ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ތެލުގެ އަގު ވަނީ އުފުލިފައެވެ. އެގޮތުން ބްރެންޓް ކްރޫޑްގެ އަގު 87 ސެންޓް އުފުލި، ފީފާއެއްގެ އަގު ވަނީ 95.52 ޑޮލަރަށް އަރާފައެވެ. މިއީ 0.92 ޕަސެންޓުގެ ކުރިއެރުމެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، 200 އަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަހު ކަނޑުމަތީގައި ހޭދަކުރުމަށްފަހު، އެމެރިކާގެ ކަނޑުގެ ސިފައިންގެ މަތިންދާބޯޓު އުފުލާ މަނަވަރު ޔޫއެސްއެސް އަބްރަހަމް ލިންކަން ވަނީ ފަސް ދުވަހުގެ މުއްދަތަކަށް ތައިލެންޑަށް ބަނދަރުކޮށްފައެވެ.
