ސަރުކާރުގެ ތިން ވުޒާރާއެއް ހިންގަމުންދިޔަ ގްރީން ބިލްޑިންގްގައި ރޯވި އަލިފާނުގެ ހާދިސާއާ ގުޅިގެން ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން އަބްދުލްގައްޔޫމް ކުރެއްވި ތުހުމަތުތައް ތަހުގީގުކުރުމަށް ދިވެހި ފުލުހުންގެ ހިދުމަތަށާއި ނޭޝަނަލް އިންޓެގްރިޓީ ކޮމިޝަން (އެންއައިސީ) އަށް ހޯމްލޭންޑް ސެކިއުރިޓީ މިނިސްޓަރު އަލީ އިހުސާން އަންގަވައިފިއެވެ.
މިނިސްޓަރު އިހުސާން މިކަން ހާމަކުރެއްވީ ސެޕްޓެންބަރު 6، 2026 ގައި އެކްސްގައި ކުރެއްވި ޕޯސްޓެއްގައެވެ. އެ ޕޯސްޓުގައި އޭނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ޔާމީން ދައްކަވާފައިވާ ވާހަކަފުޅުތަކާ ގުޅިގެން އެމަނިކުފާނަށް އެނގިވަޑައިގަންނަވާ މައުލޫމާތު ސާފުކުރުމަށް ފުލުހުންނަށް ވަނީ އަންގާފައެވެ. އަދި އެ މައުލޫމާތުގެ އަލީގައި ތަހުގީގުގައި އިތުރަށް ބަލަންޖެހޭ ކަމެއް އޮތްނަމަ އެކަން ބެލުމަށްވެސް ފުލުހުންނަށް އަންގާފައިވާނެ ކަމަށް އިހުސާން ވިދާޅުވިއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ދިވެހި ފުލުހުންގެ މައްޗަށް ޔާމީން ކުރެއްވި ތުހުމަތުތައް ތަހުގީގުކޮށްދިނުމަށް އެދި ފުލުހުންގެ މައްސަލަތައް ބަލާ މިނިވަން މުއައްސަސާ ކަމަށްވާ އެންއައިސީއަށްވެސް ހުށަހަޅާފައިވާނެ ކަމަށް މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވިއެވެ. ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާގެ ތެރޭގައި ކޮރަޕްޝަނާއި ގޯސް އަމަލުތަކަށް ޖާގަ ނޯންނާނެކަން ކަށަވަރުކުރުމަކީ ސަރުކާރުގެ ސިޔާސަތެއް ކަމަށްވެސް އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ޔާމީންގެ ތުހުމަތުތަކާއި ފުލުހުންނަށް ކުރި އަމުރު
ސެޕްޓެންބަރު 5، 2026 ގައި ޕީޕަލްސް ނޭޝަނަލް ފްރޮންޓް (ޕީއެންއެފް) އިން ބޭއްވި ޖަލްސާއެއްގައި ވާހަކަދައްކަވަމުން ޔާމީން ވަނީ ގްރީން ބިލްޑިންގްގައި ހިނގި އަލިފާނުގެ ހާދިސާއަކީ ބަޔަކު ގަސްތުގައި ރޯކޮށްލައިގެން ހިނގި ހާދިސާއެއް ކަމަށް ތުހުމަތުކުރައްވާފައެވެ. ޔާމީން ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އެ އިމާރާތުގައި އަލިފާން ރޯކޮށްލީ ކާކުކަން ފުލުހުންނަށް ވަރަށް ރަނގަޅަށް އެނގެއެވެ. އަދި އެކަން ކުރި މީހާއަކީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުހައްމަދު މުއިއްޒާ ވަރަށް ގާތް ގުޅުމެއް އޮންނަ މީހެއް ކަމަށްވެސް އެމަނިކުފާނު ތުހުމަތުކުރެއްވިއެވެ.
ޔާމީން އިތުރަށް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އެ ހާދިސާގެ މައުލޫމާތާއި ހެކި ފުލުހުންގެ އަތުގައި ހުރި ނަމަވެސް، އެ ފަރާތަށް ފިޔަވަޅު އަޅަން ފުލުހުން ބޭނުންނުވަނީއެވެ. އަދި އެއީ މުހިންމު ލިޔެކިޔުންތަކަކާއި ހެކިތަކެއް ނައްތާލުމުގެ މަގުސަދުގައި ގަސްތުގައި ދިން ހަމަލާއެއްގެ ގޮތުގައި ޔާމީން ސިފަކުރެއްވިއެވެ. މި މައްސަލައިގައި ފުލުހުން އަމަލުކުރަމުންދާ ގޮތާމެދު އެމަނިކުފާނު ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ފާޑުވިދާޅުވެފައެވެ.
މި ތުހުމަތުތަކާ ގުޅިގެން މިނިސްޓަރު އިހުސާން ވިދާޅުވީ، ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ މައުލޫމާތު އެނގިހުރެ އެކަން ސިއްރުކުރުމަކީ ގާނޫނީ ގޮތުން ކުށަކަށް ވާއިރު، ޔާމީންގެ އަތްޕުޅުގައި ހުރި ކަމަށް ވިދާޅުވާ މައުލޫމާތުތައް ތަހުގީގީ އިދާރާތަކާ ހިއްސާކުރަން ޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން، އެމަނިކުފާނު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުތަކުގެ ހަގީގަތް ހޯދައި، އެ މައުލޫމާތު ސާފުކުރުމަށް ފުލުހުންނަށް ރަސްމީކޮށް އަންގާފައިވާނެ ކަމަށް އިހުސާން ވިދާޅުވިއެވެ. މިއީ ދައުލަތުގެ މުއައްސަސާތަކުގެ އަގުވައްޓާލުމަށް ދައްކާ ވާހަކަތަކެއްތޯ ނުވަތަ ހަގީގަތެއް އެކުލެވޭ ވާހަކަތަކެއްތޯ ކަށަވަރުކުރުމަކީ މުހިންމު ކަމެއް ކަމަށް ސަރުކާރުން ދެކެއެވެ.
ތަހުގީގުގެ ހޯދުންތަކާއި ބޭރުގެ މާހިރުންގެ ރިޕޯޓު
ގްރީން ބިލްޑިންގްގައި ހިނގި އަލިފާނުގެ ހާދިސާއާ ގުޅޭގޮތުން ފުލުހުން ހިންގި ތަހުގީގުގެ މައުލޫމާތު ހިއްސާކުރައްވަމުން އިހުސާން ވިދާޅުވީ، އެ މައްސަލަ ތަހުގީގުކޮށްފައިވަނީ ދިވެހި ފުލުހުންނާއި އެކުވެރި ގައުމުތަކުގެ ކަމާބެހޭ މާހިރުން ގުޅިގެން ކަމަށެވެ. އަލިފާނުގެ ހާދިސާތައް ތަހުގީގުކުރުމުގެ ތަޖުރިބާކާރުންގެ އެހީތެރިކަމާއެކު ކުރިއަށްގެންދިޔަ މި ތަހުގީގުން ދައްކާފައިވަނީ، އެ އިމާރާތުގައި އަލިފާން ރޯވާން މެދުވެރިވީ ކަރަންޓު ނަރުތަކެއްގައި ރޯވެގެން ކަމަށެވެ.
މީގެ ކުރިން އޮގަސްޓު 2026 ގައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގައި ވައިކަރަދޫ ދާއިރާގެ މެންބަރު ކުރެއްވި ސުވާލަކަށް ޖަވާބުދެއްވަމުންވެސް އިހުސާން ވަނީ މި މައުލޫމާތު ހިއްސާކުރައްވާފައެވެ. އެ ދުވަހު އޭނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ހާދިސާ ހިނގި ވަގުތު އެންމެ ފުރަތަމަ އެ ސަރަހައްދަށް ދިޔަ ފުލުހުންގެ ބޮޑީކޭމް ފުޓޭޖުތަކުންވެސް، އަލިފާން އެންމެ ފުރަތަމަ ފެށިފައިވަނީ އޭސީ ޔުނިޓުތަކުގެ ކަރަންޓު ނަރުތަކުންކަން ވަރަށް ސާފުކޮށް ފެންނަން ހުއްޓެވެ. އެހެންކަމުން، މިއީ ބަޔަކު ގަސްތުގައި އިމާރާތަށް ވަދެ ރޯކޮށްލައިގެން ހިނގި ހާދިސާއެއް ކަމަށް ތަހުގީގަށް ނުބެލެވޭ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
މި މައްސަލައިގައި އެއްވެސް މީހެއްގެ މައްޗަށް ޖިނާއީ ތުހުމަތެއް ކުރެވޭނެ އެއްވެސް ހެއްކެއް ތަހުގީގަށް ލިބިފައިނުވާ ކަމަށް ފުލުހުން ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ކަމަށްވެސް މިނިސްޓަރު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އަދި މި ތަހުގީގުގެ ތަފްސީލީ މައުލޫމާތުތައް ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި ފުލުހުން އާންމުކުރާނެ ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. ބޭރުގެ މާހިރުންގެ ރިޕޯޓުންވެސް މިކަން ކަށަވަރުވާކަމަށް ސަރުކާރުން ބުނެއެވެ.
އެންއައިސީގެ ދައުރާއި މުއައްސަސާގެ އިތުބާރު
ޔާމީންގެ ތުހުމަތުތަކާ ގުޅިގެން މިނިސްޓަރު އިހުސާން އެންއައިސީއަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅުއްވީ، ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާއަށް އަމާޒުކޮށް ކުރެވޭ މިފަދަ ސީރިއަސް ތުހުމަތުތަކުގެ ސަބަބުން މުއައްސަސާގެ އިތުބާރަށް ބުރޫއަރާފާނެތީއެވެ. އެންއައިސީއަކީ ފުލުހުންނާއި ކަސްޓަމްސް އަދި ކަރެކްޝަންސް ފަދަ ގާނޫނު ތަންފީޒުކުރާ އިދާރާތަކުގެ މުވައްޒަފުން ކުރާ ގާނޫނާ ހިލާފު އަމަލުތައް ބަލައި ތަހުގީގުކުރުމުގެ ގާނޫނީ ބާރު ލިބިދީފައިވާ މިނިވަން މުއައްސަސާއެކެވެ.
ޔާމީންގެ ވާހަކަފުޅުގައި، ކުށެއް ކުރި މީހަކު އެނގިހުރެ ފުލުހުން އެކަން ފޮރުވައިގެން ތިބި ކަމަށް ތުހުމަތުކުރައްވާފައިވާއިރު، މިއީ ފުލުހުންގެ ގާނޫނީ ވާޖިބަށް ހުރަސްއެޅުމާއި އިހުމާލުވުމުގެ ވަރަށް ބޮޑު ތުހުމަތެކެވެ. އެހެންކަމުން، މި މައްސަލަ އެންއައިސީން ތަހުގީގުކުރުމަކީ ފުލުހުންގެ ތަހުގީގުގެ ނަޒާހަތްތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް މުހިންމު ކަމެއް ކަމަށް ސަރުކާރުން ދެކެއެވެ. ފުލުހުންގެ ތެރޭގައި އެފަދަ އަމަލެއް ހިންގާފައިވާނަމަ އެކަން ހާމަވުމަކީ މުޅި ނިޒާމުގެ ސައްހަކަން ދެމެހެއްޓުމަށް ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ.
ސިޔާސީ ޕޯޑިއަމްތަކުގައި ދައުލަތުގެ ތަހުގީގީ އިދާރާތަކަށް އަމާޒުކޮށް ކުރެވޭ މިފަދަ ތުހުމަތުތަކުގެ ސަބަބުން އާންމުންގެ މެދުގައި މުއައްސަސާތަކާމެދު އޮންނަ އިތުބާރު ކުޑަވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން، މި ތުހުމަތުތަކުގެ ހަގީގަތް ހޯދައި، ރައްޔިތުންނަށް ސާފުކޮށްދިނުމަކީ މުހިންމު ކަމެއް ކަމަށް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކުރެއެވެ.
ގްރީން ބިލްޑިންގްގެ އަލިފާނާއި ލިބުނު ގެއްލުން
މާފަންނުގައި ހުންނަ ގްރީން ބިލްޑިންގްގައި އަލިފާނުގެ ހާދިސާ ހިނގާފައިވަނީ ޑިސެންބަރު 12، 2024 ގައެވެ. މި އިމާރާތަކީ ސަރުކާރުގެ މުހިންމު ތިން ވުޒާރާއެއް ކަމަށްވާ މިނިސްޓްރީ އޮފް ހައުސިންގ، މިނިސްޓްރީ އޮފް އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ އަދި މިނިސްޓްރީ އޮފް އެންވަޔަރަންމަންޓް ހިންގަމުންދިޔަ އިމާރާތެވެ. މީގެ އިތުރުން މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލްގެ އޮފީހެއްވެސް މި އިމާރާތުގައި ހިންގަމުންދިޔައެވެ.
މި ހާދިސާގައި އިމާރާތަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބި، ބޭނުންނުކުރެވޭ ވަރަށް ވަނީ އަނދާފައެވެ. އަދި ސަރުކާރުގެ ގިނަ އަދަދެއްގެ މުހިންމު ލިޔެކިޔުންތަކެއް މި ހާދިސާގައި ނެތިގޮސްފައިވާ ކަމަށް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން އޭރު ހާމަކޮށްފައިވެއެވެ. މިއީ ފަހުގެ ތާރީހެއްގައި ދައުލަތުގެ އިމާރާތެއްގައި ހިނގި އެންމެ ބޮޑު އެއް އަލިފާނުގެ ހާދިސާއެވެ. އަލިފާން ނިއްވުމުގެ މަސައްކަތުގައި އެމްއެންޑީއެފްގެ ފަޔަރ އެންޑް ރެސްކިއު ސާވިސްއިން ގިނަ ވަގުތުތަކެއް ވަންދެން ހަރަކާތްތެރިވެފައިވެއެވެ.
އަލިފާނުގެ ހާދިސާއާ ގުޅިގެން އެ ތިން ވުޒާރާގެ މަސައްކަތްތަކަށް ވަގުތީ ގޮތުން ބުރޫއަރައިގެން ދިޔަ ނަމަވެސް، ސަރުކާރުން ވަނީ ވަގުތީ އިމާރާތްތަކަކަށް އެ ވުޒާރާތަކުގެ މަސައްކަތްތައް ބަދަލުކޮށް، ހިދުމަތްތައް މެދުނުކެނޑި ކުރިއަށްގެންދެވޭނެ އިންތިޒާމު ހަމަޖައްސާފައެވެ. މި ހާދިސާއިން ލިބުނު މާލީ ގެއްލުމުގެ ސީދާ އަދަދު ކަށަވަރުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން އަދިވެސް ދަނީ ކުރަމުންނެވެ. ފުލުހުންގެ ތަހުގީގު ރިޕޯޓު އެއްކޮށް ނިމުމުން ގެއްލުމުގެ ތަފްސީލުތައް ހާމަކުރާނެ ކަމަށް ސަރުކާރުން ވަނީ ބުނެފައެވެ.
