ޔޫރަޕްގެ އެކި ގައުމުތަކުގެ ޒުވާނުން ތައުލީމާއި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މައްސަލަތަކުގައި ދަނީ މުޒާހަރާ ކުރަމުންނެވެ. ތައުލީމީ ދާއިރާއަށް އެކަށީގެންވާ ވަރަށް ފައިސާ ނުލިބުމާއި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ އަގު އުފުލުން ފަދަ ކަންކަމާ ދެކޮޅަށް ކުރިއަށް ގެންދާ މި މުޒާހަރާތަކުގެ ސަބަބުން، ކުރިމަތިވެފައިވާ އެހެނިހެން ފިއްތުންތަކުގެ ތެރޭގައިވާ ސަރުކާރުތަކަށް ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް ވަނީ ކުރިމަތި ވެފައެވެ. އެކި ގައުމުތަކުގައި މި ހަރަކާތްތައް ފެށުމަށް މެދުވެރިވި ސީދާ ސަބަބުތައް ތަފާތު ނަމަވެސް، މިއީ ޖެން ޒީ ނުވަތަ މި ޖީލުގެ ޒުވާނުންގެ މެދުގައި އުފެދިފައިވާ ނާއުންމީދާއި ހިތްހަމަނުޖެހުން ހާމަކޮށްދޭ ހަރަކާތްތަކެކެވެ.
އެކި ގައުމުތަކުގައި މުޒާހަރާތައް ފެށުނު ގޮތާއި ގުޅުންތައް
މި މުޒާހަރާތަކުގެ އޮއިވަރު ސްޕެއިންގައި ފެށުމަށް މެދުވެރިވި މައިގަނޑު ސަބަބަކީ އުމުރުން 87 އަހަރުގެ މަރީކާމެން އަބަސްކަލް އޭނާ ދިރިއުޅެމުން ދިޔަ ގެއިން ނެރެލުމެވެ. އޭގެ އިތުރުން ފްރާންސްގައި މި ހަރަކާތްތައް ފެށުނީ ހަޅުތާލުކުރަމުން ދިޔަ ޓީޗަރުންނަށް ތާއީދު ކުރުމުގެ ގޮތުން ދަރިވަރުން މަގުތަކަށް ނުކުތުމުންނެވެ. އަދި އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕްގެ ދަނބިދަރިފުޅު ޖެރެޑް ކުޝްނާގެ އެއްބާރުލުމާއެކު ކުރިއަށް ގެންދަން ރާވާފައިވާ މަތީ ފަންތީގެ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއަކާ ގުޅިގެން ފެށުނު ދަރިވަރުންގެ މުޒާހަރާތައް އަލްބޭނިއާގައި އެކި ފަހަރުމަތިން ކުރިއަށްދާތާ އެތައް މަހެއް ވަނީ ވެފައެވެ. މި ހަރަކާތްތައް ފެށުނު ސަބަބުތައް ތަފާތު ނަމަވެސް، މައިންބަފައިންނަށް ލިބުނު ފަދަ ފުރުސަތުތަކެއް ނުލިބިދާނެ ކަމުގެ ބިރު ހީވެފައިވާ ޒުވާން ޖީލުގެ އެންމެހައި ކަންބޮޑުވުންތައް އެއްތަންވެ، އެއް ބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކަށް ވަނީ ހިތްވަރު ލިބިގެންފައެވެ.
އިޓަލީއާއި ގްރީސްގައި މުޒާހަރާކުރާ ފަރާތްތަކުން އެ މީހުންގެ ޝިއާރުތަކުގައި ފްރާންސްގެ ބައިވެރިންނަށް އިޝާރާތްކޮށްފައި ވާއިރު، ސްޕެއިންގައި ފެށުނު ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މުޒާހަރާތައް ވަނީ ޕޯޗުގަލްއަށް ވެސް ފެތުރިފައެވެ. ފްރާންސްގެ ދަރިވަރުންގެ މައި ޔޫނިއަން ކަމަށްވާ ޔޫއެންއީއެފްގެ ނައިބު ރައީސް އެލިސް ޑި ބްރީޓޯ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ޔޫރަޕްގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ދަރިވަރުންގެ ޔޫނިއަންތަކުން ދަނީ އެއް ބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކަށް ތަޖުރިބާ ހިއްސާކޮށް ލަފާދެމުންނެވެ.
ތަފާތުތަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް ފެންނަނީ އެއްގޮތް ކަންތައްތަކެއް ކަމަށާއި، އެންމެން ވެސް ދައްކަނީ ތައުލީމާއި ޔުނިވާސިޓީތަކަށާއި ޖުމުލަކޮށް ޒުވާނުންނަށް އިންވެސްޓުކުރުމުގެ މުހިންމުކަމުގެ ވާހަކަ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި ދިރިއުޅުމުގެ ހަރަދުތަކާއި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ވާހަކަ ވެސް ދައްކަވާ ކަމަށް ޑި ބްރީޓޯ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އިޓަލީގެ ދަރިވަރުންގެ ޔޫނިއަންގެ ލީޑަރު ސަބްރީނާ ބްރިޒޯލާ ވެސް ވަނީ ބޮލަށް ނުވެއްޓޭނެ ފަދަ ރައްކާތެރި ސްކޫލްތަކަށާއި، އަބުރުވެރި އަދި ރައްކާތެރި ވަޒީފާއަށާއި، އާންމު ސިއްހީ ހިދުމަތުގެ އިތުރުން އިޖުތިމާއީ އަދާލަތަށް އަޑުއުފުލުމަށް ގޮވާލައްވާފައެވެ.
އިގުތިސާދީ ހާލަތާއި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ދަތިކަން
ދަ ޔޫރަޕިއަން ކޮރެސްޕޮންޑެންޓް ނިއުސްލެޓާގެ ކޯ-ފައުންޑަރު އަދި އެޑިޓަރ-އިން-ޗީފް ޖޫލިއަސް ފިންޓެލްމަން ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، މި މުޒާހަރާތަކުން ދައްކުވައިދެނީ އަންނަ ޖީލަށް ކަންކަން ފަހިކޮށްދިނުމުގައި ޔޫރަޕްގެ ސިޔާސީ ނިޒާމު ނާކާމިޔާބުވަމުންދާ ކަމުގެ އިހުސާސާއި މާޔޫސްކަމެވެ. ތައުލީމާއި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ އިތުރުން، އާޓިފިޝަލް އިންޓެލިޖެންސް (އޭއައި) ގެ ސަބަބުން އަލަށް ވަޒީފާއަށް ނުކުންނަ ފަރާތްތަކަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރާއި، ވަޒީފާގެ ބާޒާރުގެ ނުތަނަވަސްކަމާއި، މޫސުމީ ބަދަލުތަކުގެ ކާރިސާއަކީ ޒުވާނުންގެ މި ރުޅިވެރިކަމުގެ އަސާސް ކަމަށް އޭނާ ފާހަގަ ކުރެއްވިއެވެ. މިހާރު އޮތް ޖީލަށް ވުރެ އަންނަ ޖީލަށް ފާގަތި ދިރިއުޅުމެއް ލިބޭނެ ކަމަށް ލިބަރަލް ޑިމޮކްރަސީން ވި ވައުދު މިހާރު ދެމިއޮތް ކަމަކަށް ނުފެންނަ ކަމަށް ވެސް ފިންޓެލްމަން ވިދާޅުވިއެވެ. މުޒާހަރާތަކުގެ އަސަރު އެންމެ ބޮޑަށް ކޮށްފައިވާ ޔޫރަޕިއަން ޔޫނިއަން (އީޔޫ) ގެ ގައުމުތައް ކަމަށްވާ ގްރީސް، އިޓަލީ، ފްރާންސް، ބެލްޖިއަމް، ސްޕެއިން އަދި ޕޯޗުގަލްއަށް ވަނީ އިގުތިސާދީ ހީނަރުކަމާއި ގައުމީ ދަރަނި ބޮޑުވުމުގެ ސަބަބުން އާންމު ހަރަދުތައް އިތުރުކުރުމަށް ދަތިވެފައެވެ.
މިގޮތުން ބުދަ ދުވަހު ފްރާންސްގެ ބޮންޑު ޔީލްޑް 2002 ވަނަ އަހަރަށް ފަހު އެންމެ މައްޗަށް އުފުލި، ސަރުކާރުގެ ބަޖެޓަށް ވަނީ އިތުރު ފިއްތުންތަކެއް ކުރިމަތިވެފައެވެ. ޑި ބްރީޓޯ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، އެކަށީގެންވާ ވަރަށް ޓީޗަރުންނާއި ރަނގަޅު ވަސީލަތްތައް ނެތުމުން ފާއިތުވި ނުވަ އަހަރު ވެސް ސެޕްޓެންބަރާއި އޮކްޓޫބަރު މަހު ދިރާސީ އަހަރު ފެށޭ ދުވަސްވަރު ފްރާންސްގައި މިފަދަ މުޒާހަރާތައް ބާއްވާފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް މި އަހަރު ކްލާސްތަކުގެ ދަރިވަރުންގެ އަދަދު މަދުކުރުމަށާއި، ޓީޗަރުންނަށް ކުރާ ހަރަދު އިތުރުކުރުމަށާއި، މޫސުމީ ކާރިސާތަކަށް ކެތްކޮށްލެވޭނެ އުމްރާނީ ވަސީލަތްތަކަށް އިންވެސްޓުކުރުމުގެ އިތުރުން، ޒުވާނުންނާ ދެކޮޅަށް ފުލުހުން ހިންގާ އަނިޔާވެރި އަމަލުތައް ހުއްޓާލުމަށް ޑިމާންޑުކޮށް މުޒާހަރާތައް ފުޅާވެގެން ދިޔައީ، ޖަވާބަކަށް އިންތިޒާރުކޮށް މީހުން ވަރުބަލިވުމުން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
ރޮއިޓާސްއިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ހިލޭ އާންމު ތައުލީމަށް ގޮވާލައި ގްރީސްގެ އެތެންސްގައި ހުންނަ ގާނޫނުހަދާ މަޖިލިސް ކުރިމައްޗަށް އެއްވި ބަޔަކު ހިމެނޭހެން އެ ގައުމުގެ އެތައް ހާސް ދަރިވަރުންނާއި ޓީޗަރުން ވެސް ވަނީ ހިނގާލުންތައް ބާއްވާފައެވެ. އަދި އޮކްޓޫބަރު 7 ގައި އިޓަލީގެ ރޯމްގެ ހައި ސްކޫލެއް ދަރިވަރުންގެ ބާރުގެ ދަށަށް ގެނެސް ނެރުނު ބަޔާނުގެ ފުރަތަމަ ފޮޅުވަތުގައި ވެސް ފްރާންސަށް އިޝާރާތްކޮށްފައި ވާއިރު، އިޓަލީގެ އެޑިއުކޭޝަން މިނިސްޓަރު ޖުޒެޕޭ ވަލްދިތާރާ ވަނީ ފްރާންސްގެ މުޒާހަރާތަކަކީ ހިޖުރަވެރިންގެ ދެވަނަ ޖީލު ސްކޫލް ނިޒާމުގެ ތެރެއަށް ވެއްދުމުގެ ދަތިކަމުން އުފެދޭ ކަމެއް ކަމަށް ކަނާތުފިޔައިގެ ފަރާތްތަކުން ކުރާ ދައުވާ ތަކުރާރު ކުރައްވައި، އިޓަލީގެ ހާލަތު ފްރާންސާ ވަރަށް ތަފާތު ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.
މީގެ އިތުރުން، މިދިޔަ ސެޕްޓެންބަރު މަހު ސްޕެއިންގައި ފުޅާވެ، އަވަސް އިންތިހާބެއް ބޭއްވުމަށް އެ ގައުމުގެ ސަރުކާރަށް މަޖުބޫރުކުރުވި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މުޒާހަރާތައް ގާތުން ބަލަމުންދިޔަ ކަމަށް އިޓަލީގައި މުޒާހަރާކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނެއެވެ.
ރޯމްގެ މުޒާހަރާ ކޭމްޕެއްގައި ތިބި ދަރިވަރުން ސީއެންއެންއަށް ބުނި ގޮތުގައި، އަތްފޯރާ ފަށުގައި ބޯހިޔާވަހިކަން ލިބުމަކީ ރަނގަޅު ތައުލީމަކާ ވަކިނުކުރެވޭނެ ކަމެކެވެ. އެ ތަނުގައި ހުރި ޔުނިވާސިޓީ ދަރިވަރެއް ކަމަށްވާ އެލީސާ ޕަސްޓޯރޭ ބުނީ، އޭނާއާއި އޭނާގެ ބޭބެ ރޯމްގައި ހިއްސާކުރާ ކޮޓަރީގެ ކުލި ދެއްކެނީ ކިރިޔާ ކަމަށާއި، ބޭބެ ޔުނިވާސިޓީއަށް ވަނުމުގެ ކުރިން ފައިސާ ރައްކާކުރުމަށްޓަކައި ޑިގްރީގެ ފުރަތަމަ ދެބައިކުޅައެއްބައިގައި ރޯމުން ބޭރުން 120 ކިލޯމީޓަރުގެ ރާސްތާއަކަށް ދަތުރުކުރަން ޖެހުނު ކަމަށެވެ.
ހަމައެއާއެކު، އީރާން ހަނގުރާމައަށް ފަހު ތެލުގެ އަގު އުފުލުމުން އިޓަލީގެ ޓްރަކް ޑްރައިވަރުން މަގުތައް ބަންދުކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަފަލޯ މޮޒަރެއްލާ ޗީޒާއި ބައެއް ބާވަތުގެ ޕާސްތާ އުފެއްދުން ވަނީ ހުއްޓިފައެވެ. ޕޯޗުގަލްގެ ލިސްބަންގެ ރޮސިއޯ ސްކޮއާއަށް ވެސް އެތައް ހާސް ބަޔަކު އެއްވެ، ކުލި ބޮޑުކުރެވޭނެ މިންވަރެއް ކަނޑައެޅުމަށާއި ގެއިން ނެރެލުން ފަސޭހަވާ ގޮތަށް ހަދާފައިވާ އާ ގާނޫނު އުވާލުމަށް ވަނީ ގޮވާލާފައެވެ. އެ މައިދާނުގައި ބައެއް މީހުން ޓެންޓު ޖެހުމުން އަންގާރަ ދުވަހުގެ ފަތިހު 55 މީހަކު ހައްޔަރުކުރުމާ ގުޅިގެން އިތުރު މުޒާހަރާތަކެއް ވަނީ ފަށާފައެވެ.
އަލްބޭނިއާއާއި ސާބިއާގެ ސިޔާސީ ނުތަނަވަސްކަން
އަލްބޭނިއާއާއި ސާބިއާގައި ދިގުލައިގެން ގޮސްފައިވާ މުޒާހަރާތައް ބޮޑަށް އަމާޒުވެފައިވަނީ ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް އަޑުއުފުލުމަށާއި، އެ ދެ ގައުމުގެ ސަރުކާރު ވައްޓާލުމަށެވެ. އަލްބޭނިއާގެ މުޒާހަރާތައް ހަމަނުޖެހުމަކަށް ބަދަލުވުމުން ވެސް، އެ ގައުމުގެ ބޮޑުވަޒީރު އެޑީ ރާމާ ވަނީ މަގާމުން އިސްތިއުފާދެއްވުމަށް ގޮވާލާ ގޮވާލުންތަކަށް ދެކޮޅުހައްދަވާފައެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ރާމާ ތުހުމަތުކުރެއްވި ގޮތުގައި، މުޒާހަރާގެ ބައިވެރިން މަސައްކަތްކުރަނީ އެ ގައުމު އީޔޫއާ ގުޅުމަށް އޭނާ ގެންގުޅުއްވާ ރޭއްވެވުންތަކަށް ހުރަސްއެޅުމަށެވެ. އަދި މި ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ޒިންމާ އޭނާ ވަނީ ސިޔާސީ ވާދަވެރިންގެ ބޮލުގައި އަޅުއްވާފައެވެ.
އަލްބޭނިއާގައި މުޒާހަރާކުރި މީހަކު އެ ނޫހަށް ބުނި ގޮތުގައި، އެ މީހުން އެ ތަނަށް އެއްވެ ތިބީ ބަދަލަކަށް އެދިގެންނެވެ. އަދި އެ މީހުން ބޭނުންވަނީ އިންގިލާބަކާއި އާ ސަރުކާރެއް ކަމަށާއި، އެއްވެސް މަޝްވަރާއެއް ކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ވީހާ ވެސް އަވަހަކަށް އާ ސަރުކާރެއް ބޭނުންވާ ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ. އަނެއްކޮޅުން ސާބިއާގައި ފާއިތުވި ދެ އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެ ގައުމުގެ ސިޔާސީ މަސްރަހު ބައްޓަންކުރި ދަރިވަރުން އިސްވެ ތިބެ ކުރިއަށްގެންދާ މުޒާހަރާތަކުގެ ހަރަކާތްތައް، މާދަމާ ބާއްވާ އާންމު އިންތިހާބުގައި އެ ގައުމުގެ ގިނަ ދުވަސްވީ ލީޑަރު އެލެގްޒެންޑަރ ވޫޗިޗްއާ ކުރިމަތިލާ އެންމެ ވަރުގަދަ އިދިކޮޅު ބާރަށް ވެފައިވާ ކަމަށް ވެސް އެ ނޫހުން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވެއެވެ.
ކުރިއަށް ރޭވިފައިވާ ހަޅުތާލުތަކާއި އެއްވުންތައް
މި ސިލްސިލާގެ ދަށުން އިތުރު މުޒާހަރާތަކެއް ކުރިއަށް އޮތް ކަމަށް ސީއެންއެންއިން މިއަދު ރިޕޯޓުކޮށްފައިވެއެވެ. އެގޮތުން ފްރާންސްގެ އެންމެ ބޮޑު ދެ ޓްރޭޑް ޔޫނިއަނުން ޕެރިސްގައި މިއަދު އިތުރު މުޒާހަރާތަކެއް ބޭއްވުމަށް ވަނީ ގޮވާލާފައެވެ. ނަމަވެސް ފްރާންސްގެ ރައީސް އިމެނުއެލް މެކްރޯން ވަނީ ގާނޫނާ ހިލާފު މުޒާހަރާތައް މަނާކުރެއްވުމަށް ފިޔަވަޅު އަޅުއްވާފައެވެ. މިއާއެކު ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ހުއްދަދޭނީ ހަމައެކަނި ޓްރޭޑް ޔޫނިއަންތަކާ ގުޅުންހުރި އެއްވުންތަކަށް ކަމަށް އެ ނޫހުން ބުންޏެވެ. އެހެން ނަމަވެސް، ކަނާތުފިޔައިގެ ހަރުކަށި ފިކުރުގެ ލީޑަރު މެރީން ލެ ޕެން އޭނާގެ ރިޔާސީ ކެމްޕޭން ފައްޓަވާ އޯލިއަންސްގައި ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި މުޒާހަރާތައް ކުރިއަށްދާނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ކަމަށް ވެސް އެ ނޫހުން ފާހަގަކުރިއެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ފްރާންސާއި ސްޕެއިންގެ ބޮޑެތި ޓްރޭޑް ޔޫނިއަންތަކުން ވަނީ އަންނަ ނޮވެންބަރު މަހުގެ 5 އަދި 11 ވަނަ ދުވަހު އާންމު ހަޅުތާލެއް ކުރުމަށް ގޮވާލާފައެވެ. އަދި ޖަރުމަނުވިލާތްގައި “ޖެން ޒީ ރެގަލްޓް” ގެ ނަމުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ގްރޫޕަކުން ވަނީ މި މަހުގެ 31 ވަނަ ދުވަހު މުޅި ގައުމުގައި މުޒާހަރާކުރުމަށް ގޮވާލާފައެވެ. ހަމައެއާއެކު، ތައުލީމުގެ އަގު އުފުލެމުންދާ މައްސަލައާ ދެކޮޅަށް އަޑުއުފުލުމުގެ ގޮތުން އިނގިރޭސިވިލާތް އަދި އިޓަލީގެ ދަރިވަރުންގެ ޔޫނިއަންތަކުން ވަނީ ނޮވެންބަރު 20 ވަނަ ދުވަހު ހާއްސަ ހަރަކާތްތަކެއް ކުރިއަށްގެންދިއުމަށް ރާވާފައެވެ.
